Các trường đại học Phần Lan: 13 đại học, 22 trường khoa học ứng dụng, và bảng học phí 2026/27 của từng trường

Có 13 trường đại học nghiên cứu thuộc Bộ Giáo dục và Văn hoá, cộng 22 trường đại học khoa học ứng dụng gọi tắt là AMK. Ngoài ra còn Đại học Quốc phòng nhưng trường này thuộc Bộ Quốc phòng, nên bạn sẽ gặp cả con số 13 lẫn 14 tuỳ nguồn tính hay không tính trường đó. Cả hai nhánh đại học và AMK đều cấp bằng cử nhân và thạc sĩ được công nhận, nhưng chỉ đại học nghiên cứu mới cấp bằng tiến sĩ.

Đại học nghiên cứu định hướng nghiên cứu khoa học và đào tạo dựa trên nghiên cứu, học phí khoảng 10.000 đến 20.000 euro một năm, và là nhánh duy nhất cấp bằng tiến sĩ vốn không thu học phí. AMK đào tạo thực hành gắn nhu cầu doanh nghiệp và phát triển vùng, học phí thấp hơn khoảng 9.700 đến 11.000 euro một năm, hướng đi làm sớm. Thạc sĩ ở AMK yêu cầu thêm hai năm kinh nghiệm làm việc liên quan sau cử nhân.

Theo bảng học phí công bố cho năm học 2026/2027, mức thấp nhất là HAMK với 9.700 euro một năm cho bậc cử nhân. Kế đó là Đại học Tampere, Đại học Oulu và Đại học Đông Phần Lan cùng ở mức 10.000 euro cho cử nhân. Cao nhất là Aalto với 20.000 euro cho thạc sĩ Nghệ thuật và Kiến trúc. Chênh lệch giữa rẻ nhất và đắt nhất là 2,06 lần, tức 10.300 euro một năm.

Chủ yếu theo trường. Đại học Helsinki thu 13.000 euro cho mọi chương trình cử nhân tiếng Anh, Đại học Tampere thu 10.000 euro cho cử nhân. Hai ngoại lệ rõ nhất là Aalto, nơi Nghệ thuật và Kiến trúc đắt hơn Kinh doanh và Kỹ thuật, và Đại học Oulu nơi thạc sĩ trải từ 10.000 đến 14.000 euro tuỳ ngành. Vì vậy khoanh vùng trường theo ngân sách trước rồi mới lọc ngành là cách làm hợp lý.

Aalto đặt tại Espoo và Helsinki, hình thành từ việc hợp nhất ba trường về kỹ thuật, kinh tế và nghệ thuật thiết kế, nên mạnh cùng lúc ở ba mảng đó. Học phí cử nhân là 12.000 euro cho Kinh doanh và Kỹ thuật, 15.000 euro cho Nghệ thuật và Kiến trúc; thạc sĩ từ 15.000 đến 20.000 euro. Trường có Excellence Scholarship miễn 100% học phí nhưng lưu ý từng chương trình có thể quyết định không cấp suất nào, cùng giảm giá nhận sớm 25% và học bổng Pekka Mattila 3.000 euro cho thạc sĩ Kinh doanh.

Học phí cử nhân là 13.000 euro và thạc sĩ là 13.000, 15.000 hoặc 18.000 euro tuỳ chương trình. Cộng chi phí sống ở Helsinki mà chính trường công bố là 1.000 đến 1.300 euro một tháng, tổng một năm khoảng 26.800 euro tức gần 817 triệu đồng. Nhưng nếu bạn được miễn 50% học phí thì tổng xuống khoảng 20.300 euro, rẻ hơn cả kịch bản học AMK ở tỉnh mà không có học bổng.

HAMK viết thẳng rằng trường không cấp bất kỳ học bổng toàn phần nào. Bù lại có cơ chế thưởng theo trình độ tiếng Phần Lan: sinh viên cử nhân đạt A2 sau năm thứ nhất với tối thiểu 60 tín chỉ ECTS được 3.200 euro, đạt B1 sau năm thứ hai với tối thiểu 120 tín chỉ được 6.500 euro; sinh viên thạc sĩ đạt A2 sau năm đầu với tối thiểu 45 tín chỉ được 2.500 euro. Ngoài ra có giảm giá nhận sớm 800 euro cho cử nhân và 1.000 euro cho thạc sĩ.

Đại học Oulu. Trường ghi rõ sinh viên năm thứ nhất không có học bổng, chỉ được hưởng giảm giá quyết sớm 30% nếu quyết trong ba tuần. Các suất miễn giảm 10 đến 40% cho thạc sĩ và 20 đến 30% cho cử nhân chỉ bắt đầu từ năm thứ hai. Ngoài ra Oulu có Nokia Scholarship 3.000 euro một lần cho một số ngành STEM.

Có, khoảng 6.300 euro một năm tức gần 192 triệu đồng. Khoản này gồm hai phần: chênh học phí khoảng 3.300 euro giữa cử nhân HAMK 9.700 euro và cử nhân Đại học Helsinki 13.000 euro, cộng chênh chi phí sống khoảng 3.000 euro giữa mức 1.000 đến 1.300 euro một tháng ở Helsinki và mức 900 đến 1.200 euro một tháng ở các thành phố khác. Trên ba năm cử nhân, khoản chênh này gần 580 triệu đồng.

Åbo Akademi là đại học dạy bằng tiếng Thụy Điển, đặt tại Turku và Vaasa. Ngoài ra Novia là trường đại học khoa học ứng dụng ở Vaasa cũng dạy bằng tiếng Thụy Điển và tiếng Anh. Tiếng Thụy Điển là một trong hai ngôn ngữ quốc gia của Phần Lan, và các chương trình dạy bằng tiếng Phần Lan hoặc tiếng Thụy Điển đều không nằm trong diện thu học phí với sinh viên ngoài EU.

Chương trình Bachelor of Health Care, Nursing với 210 tín chỉ ECTS trong khoảng ba năm rưỡi có ở nhiều trường đại học khoa học ứng dụng, gồm LAB ở Lappeenranta, Savonia ở Kuopio, Centria ở Kokkola, VAMK và Novia ở Vaasa, SEAMK ở Seinäjoki và Metropolia ở Helsinki. Lưu ý tiếng Phần Lan nằm ngay trong chương trình vì thực tập lâm sàng diễn ra bằng tiếng bản địa. Riêng Savonia còn tổ chức khoá hợp thức hoá cho người đã có bằng điều dưỡng ngoài EU.

Vì hai lý do. Thứ nhất chúng tôi chưa xác minh được vị trí xếp hạng hiện hành của từng trường từ nguồn gốc, và đưa một con số nghe được ở đâu đó chính là điều chúng tôi phê phán ở các bài khác. Thứ hai, với quyết định du học Phần Lan thì ba yếu tố sau quan trọng hơn thứ hạng nhiều: chương trình bạn muốn có dạy bằng tiếng Anh hay không, giá thực trả sau học bổng là bao nhiêu, và trường thuộc nhánh nào để biết bạn được giấy phép cư trú loại A hay loại B.